3 اکتبر 2023- آخرین داده ها در مورد غربالگری جهانی برای دیابت نوع 1 (T1D) در جلسه ای در نشست سالانه انجمن اروپایی برای مطالعه دیابت(EASD؛ از 2 تا 6 اکتبر در هامبورگ) توسط دکتر Emily K. Sims، دانشیار اطفال، از مرکز دیابت و بیماری های متابولیک، دانشکده پزشکی دانشگاه ایندیانا، در ایندیاناپولیس، ایالات متحده ارائه گردید.

بر اساس یک مطالعه ی مروری منتشر شده در مجله ی JAMA در سال 2013، تحقیقات گروه‌های مختلف نشان داده است که افراد دارای چندین اتوآنتی‌بادی جزایر- بیومارکرهایی که نشان می‌دهند بدن در حال حمله و کشتن سلول‌های بتای تولیدکننده انسولین خود در لوزالمعده است- تقریباً 100 درصد در معرض خطر ابتلا به دیابت نوع 1در طول زندگی خود هستند.

مطالعات چندین گروه دیگر از جمله دکتر Ezio Bonifacio و همکارانش از کنسرسیوم TEDDY، که در سال 2021 در Diabetes Care منتشر شد، و دکتر Ghalwash و همکارانش از یک گروه مطالعه هوش دیابت نوع 1 که درThe Lancet Diabetes & Endocrinology در سال 2022 منتشر شد، نشان داده اند که غربالگری برای اتوآنتی بادی های جزایردر سن 2 سالگی و در سن 5 تا 7 سالگی می تواند بیشتر موارد دیابت نوع 1 را که تا 15 سالگی ایجاد می شود، پیش بینی کند.

دکتر سیمز تاکید کرد که اگرچه برنامه های غربالگری قبلا اغلب بر روی افرادی متمرکز بوده است که یک یا چند نفر از اعضای خانواده ی آنها به دیابت نوع 1مبتلا بودند(که می توانند تا 15 برابر در معرض خطر بیشتری برای ابتلا بهدیابت نوع 1 باشند)، اکثر افرادی که به دیابت نوع 1مبتلا می شوند (85 تا 90%) هیچ سابقه ی خانوادگی برای این بیماری ندارند.

بر اساس دانش کنونی ما دیابت نوع 1 به تدریج پس از ظهور آنتی بادی های متعدد جزایر، ایجاد و ظاهر می شود. با غربالگری کودکان و بزرگسالان برای شناسایی افراد مبتلا به مراحل اولیه ی بیماری یعنی پیش از بروز علائم بیماری، ما می‌توانیم با دقت بیشتری پیش‌بینی کنیم که چه زمانی این افراد برای اولین بار به انسولین نیاز خواهند داشت و از حملات خطرناک DKA که در غیر این صورت اغلب در هنگام تشخیص رخ می‌دهند، جلوگیری ‌کنیم. مطالعات تاریخ طبیعی به ما نشان داده است که هنگامی که فردی به آستانه ی آنتی بادی های متعدد جزایر می رسد، پیشرفت بیماری در فرد با و بدون سابقه خانوادگی، به طور مشابه رخ می دهد.

دانستن اینکه چه کسی احتمال ابتلا بهT1D را دارد به جلوگیری از موارد کتواسیدوز دیابتی (DKA) کمک می‌کند. کتواسیدوز دیابتیزمانی رخ می‌دهد که بدن انسولین کافی را برای اجازه دادن ورود قند از خون به سلول‌ها برای استفاده به عنوان انرژی، ندارد. در عوض، کبد چربی را برای سوخت تجزیه می کند و اسیدهایی به نام کتون تولید می کند. تجمع این کتون ها به سطوح خطرناک باعث ایجاد DKA می شود. این دوره‌ها می‌توانند خطرناک و حتی کشنده باشند و باعث تعدادی علائم ناراحت‌کننده شوند. علائمDKA  می تواند اولین علامت T1D در افرادی باشد که هنوز تشخیص داده نشده اند.

برنامه های تحقیقاتی مختلفی در سرتاسر جهان برای ایجاد بهترین راه های اجرای غربالگری جهانی در حال انجام است، از جمله برنامه هایی در آلمان، ایالات متحده، بریتانیا و استرالیا، و برنامه جدید(Edent1fi)  شامل چندین کشور جدید در اروپا، از جمله انگلستان، آلمان، لهستان، پرتغال، ایتالیا و جمهوری چک.

دکتر سیمز توضیح داد: اینها همه برنامه های تحقیقاتی هستند. مراحل بعدی قبل از اینکه غربالگری جهانی برای دیابت نوع 1 به سیاست کلی تبدیل شود، نیازمند دستورالعمل هایی برای نظارت و تایید دستورالعمل های غربالگری و نظارت توسط جوامع قابل اجرا است. این کار همچنین به دسترسی گسترده تر به درمان های اصلاح کننده بیماری برای تأثیر بر پیشرفت و نیاز به شروع تزریق انسولین کمک می کند.

او توضیح داد که این برنامه‌های تحقیقاتی در بسیاری از موارد با پزشکان مراقبت‌های اولیه برای دریافت آزمایش خون برای آنتی‌بادی‌ها کار می‌کنند، در حالی که برخی از آنها از طریق غربالگری نوزادان (آزمایش ژنتیکی انجام شده بر روی لکه‌های خونی گرفته شده از نوزادان و سپس غربالگری آنتی‌بادی در افراد در معرض خطر ژنتیکی بالاتر) کار می‌کنند.

دکتر سیمز گفت: هزینه‌های غربالگری، راه‌های بهینه برای افزایش انجام آن، و نحوه ارتباط آن با دسترسی به درمان‌های اصلاح‌کننده ی بیماری، مانند آنتی‌بادی مونوکلونال ضد CD3 که اخیراً توسطFDA  در ایالات متحده برای تأخیر مرحله سوم T1D در افراد دارای معیارهای مرحله دوم بیماری (اتوآنتی بادی های متعدد جزایر و تغییرات قند خون) تایید شد، هنوز باید بررسی شوند. دیگر ملاحظات مهم پیشرو شامل کار بر روی جمعیت هایی است که به طور سنتی مورد مطالعه قرار نگرفته اند و رویکردهای مناسب تر برای هر بیمار بطور جداگانه.

دکتر سیمز در مورد این که چه زمانی می‌توانیم غربالگری جهانی برایT1D را ببینیم، گفت: من فکر می‌کنم در پنج سال آینده شاهد افزایش حمایت جامعه از دستورالعمل‌های غربالگری و نظارت خواهیم بود و با وقوع این امر، کشورها شروع به ادغام خواهند کرد. غربالگری برای مراقبت های معمول برای کودکان خردسال در مطب پزشک عمومی، برای مثال، زمانی که کودکان برای واکسیناسیون معمول دوران کودکی فراخوانده می شوند، انجام خواهد شد.

غربالگری بزرگسالان، که همچنین می توانند بهT1D مبتلا شوند، کمتر مورد مطالعه قرار گرفته است. اگرچه رویکردهای بهینه هنوز به وضوح مشخص نشده است، این جمعیت همچنین احتمالاً از شناسایی مراحل اولیه بیماری و مزایای آموزش، نظارت و دسترسی به درمان بهره مند خواهند شد.

با توجه به اینکهما می دانیم که افراد بدون سابقه خانوادگی، بیشترین احتمال ابتلا به T1D جدید را دارند و هنگامی که معیارهای مرحله اولیه بیماری در آنها وجود دارد، در معرض خطری مشابه با افراد دارای سابقه خانوادگی هستند، غربالگری عمومی کل جمعیت در نهایت کلید اصلی است. دکتر سیمز گفت: غربالگری عمومی به اکثر افراد اجازه می‌دهد از دسترسی به آموزش، نظارت و درمان‌های اصلاح‌کننده ی این بیماری بهره ببرند.

منبع:

https://medicalxpress.com/news/2023-10-universal-screening-diabetes-corner.html